रिको सशाची हरवलेली कानांची टोपी
रिकोची निळी कानांची टोपी वाऱ्यात हरवते. पिया कबुतराच्या मदतीने त्याला कळते की खरे धैर्य टोपीत नसून त्याच्या स्वतःच्या मनात आहे.
ही मनाला उब देणारी नैतिक गोष्ट रिको नावाच्या सशाबद्दल आहे, ज्याला वाटत असते की त्याचे धाडस त्याच्या निळ्या कानांच्या टोपीत आहे. पण टोपी हरवल्यावर तो खचून जातो. तेव्हा पिया कबुतर त्याला समजावते की उंच उड्या मारण्याची, वेगाने धावण्याची आणि धाडसी निर्णय घेण्याची ताकद नेहमीच त्याच्याच आत होती. स्वतःवर विश्वास आणि आतल्या धैर्याची जाणीव करून देणारी ही गोड कथा मुलांसाठी प्रेरणादायी आहे.
रिको एका गवताळ उजळ माळावर राहत होता जिथे फुले नाचणा-या मुलांसारखी हलत होती. त्याला एक सैल निळी टोपी खूप आवडत होती जी सशाच्या कानांसारखी दिसायची. टोपी डोक्यावर आली की रिकोला वाटायचे, 'मी काहीही करू शकतो!'
तो खिदळला, 'माझ्या कानवाल्या टोपीने मी खूप उंच उडी मारतो!' मग तो गवतावर फुस्सकन धावला. 'माझ्या टोपीसोबत मी वीजेसारखा वेगाने धावतो!' रिकोला खरंच वाटायचे की त्याचे सगळे सशासारखे धाडस त्या निळ्या टोपीत आहे.
एका वाऱ्याच्या खट्याळ सकाळी जोरदार 'व्हूश्श' असा वारा सुटला. त्या झोताने रिकोची आवडती टोपी उचलून वर फेकली. ती वर, अजून वर फिरत राहिली, ढगांमधील निळ्या छोट्या पतंगेसारखी.
'अरे टोपी, परत ये!' रिको हप्प होत उड्या मारत मागे धावला. पण वारा त्याहून पट्ठा. थोड्याच वेळात टोपी फक्त एक निळा ठिपका दिसली, आणि नंतर काहीच नाही. रिको थांबला आणि त्याची कान खाली वाकली.
रिकोने सुस्कारा घेत म्हणाला, 'टोपी नाही तर मी धाडसीच नाही. न मोठ्या उड्या, न झपाट्याच्या धावणा.' त्याचे पोट गोंधळले आणि उदास झाले, जणू त्याची सगळी उडी कुठेतरी पळून गेली.
फडफड! पिया कबुतर हळूच उतरली. 'रिको, इतका उदास का?' ती गुगरू म्हणाली. रिकोने तिला पळालेल्या टोपीची गोष्ट सांगितली आणि कशी त्याची धैर्यही वाऱ्यात हरवली ते सांगितले.
पियाने डोळे मिचकावले. 'उड्या आणि धावपळ कोणी केली, टोपीने की रिकोने?' रिकोने आपली नाक हलवली. 'अं… ते मीच होतो,' तो म्हणाला, आणि लहान हसू उमटलं.
'तुला आठवतं का ते मोठं टेकाड तू चढलास?' पिया हसली. रिकोने मान हलवली. 'तो निर्णय तू घेतलास, टोपीने नाही,' ती म्हणाली. 'टोपी फक्त तुला आठवण करून देत होती की तू आधीपासूनच धाडसी ससा आहेस.'
रिकोने खोल श्वास घेतला. कदाचित, अगदी कदाचित, धैर्य खरंच त्याच्या आतच आहे. त्याच्या छातीत उबदार किणकिणी पसरली आणि कान आशेने हलले.
'तुला वाटतं का मी अजूनही उंच उडी मारू शकतो?' रिकोने विचारले. 'चला करून पाहू!' पिया आनंदाने पंख फडफडत म्हणाली.
रिको वाकला, हलला आणि—बॉईंग!—आधीपेक्षा जास्त उंच उडी मारली. तो हसत हसत उतरला, पाय पसरले, कान आनंदाच्या पताकांसारखे फडफडत होते.
'बघितलंस ना?' पिया आनंदाने म्हणाली. 'तुझं धैर्य टोपीमध्ये नव्हतं. ते तर नेहमीच रिकोमध्ये होतं!' रिकोचं हसू मिशांपासून शेपटीपर्यंत पसरलं.
कधी कधी रिकोला त्याची सैल टोपी आठवायची, पण जेव्हा तो लाजरा होत असे तेव्हा तो आपल्या छातीवर टपली मारून कुजबुजायचा, 'माझं धाडस इथेच आहे.'
त्या दिवसापासून, रिको ताठ मनााने आयुष्यात उड्या मारू लागला, कारण त्याला खात्री होती की सर्वात मोठं जादू म्हणजे आपल्या आत असलेलं धैर्य.