ਪੋਪੀ ਤੋਤੇ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵੱਡਾ ਸ਼ਬਦ
ਪੋਪੀ ਤੋਤਾ ਵੱਡੇ ਸ਼ਬਦ ਸਿੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਆਖ਼ਿਰ ਉਹ ਸਮਝਦੀ ਹੈ ਕਿ ਛੋਟੇ, ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਹੌਂਸਲਾ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਪੋਪੀ ਤੋਤੇ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਹੈ—ਛੋਟੇ, ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਤੇ ਵੱਡੇ ਸਭ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੱਡੇ ਤੋਤਿਆਂ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਔਖੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਭਿਆਸ, ਗਲਤੀਆਂ ਅਤੇ ਦਾਦੂ ਤੋਤੇ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਪੋਪੀ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸ਼ਬਦ ਕਹਿਣਾ ਸਿੱਖ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਹ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਸਮਝਦੀ ਹੈ: ਕਈ ਵਾਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਸ਼ਬਦ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੌਂਸਲਾ, ਦਇਆ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਂਦੇ ਹਨ।
ਪੋਪੀ ਤੋਤੇ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਸਨ। ਉਹਨੂੰ ਸੁੱਰਜ, ਦਰਖ਼ਤ ਤੇ 'ਹਾਇ' ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ ਸ਼ਬਦ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚੰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਸਨ।
ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਸ਼ਬਦ 'ਵਿਗਲ' ਤੇ 'ਵਾਬਲ' ਉਸਨੂੰ ਖਿੜ-ਖਿੜ ਹਸਾ ਦਿੰਦੇ ਸਨ, ਜਦਕਿ ਹੌਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ 'ਹਸ਼' ਉਸਦੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਠੰਡ ਪਾ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।
ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੋਪੀ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਤੋਤਿਆਂ ਦੇ ਉੱਚੇ ਸ਼ਬਦ ਪਸੰਦ ਸਨ। 'ਮੈਗਨਿਫਿਸੈਂਟ!' ਇੱਕ ਤੋਤੇ ਨੇ ਫ਼ਖ਼ਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ।
'ਐਕਸਟ੍ਰਾਓਰਡਿਨਰੀ!' ਦੂਜੇ ਨੇ ਸੁਰ ਲਾਕੇ ਗਾਇਆ। 'ਸਪੈਕਟੈਕੁਲਰ!' ਤੀਜੇ ਨੇ ਕੁਰਲਾਇਆ।
ਪੋਪੀ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ। 'ਓਹ,' ਉਸਨੇ ਆਹ ਭਰੀ, 'ਮੈਂ ਵੀ ਕੋਈ ਵੱਡਾ, ਸੋਹਣਾ ਸ਼ਬਦ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।'
ਅਗਲੇ ਸਵੇਰੇ ਪੋਪੀ ਨੇ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ। 'ਸਪੈਕ… ਸਪੇਕਾ… ਸਪਿਕਲ…' ਉਹ ਗੁੱਟਗੁੱਟ ਕਰਦੀ ਰਹੀ, ਫਿਰ ਪਲਕਾਂ ਛਪਕਾਈਆਂ। 'ਇਹ ਤਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਸੋਹਣਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ,' ਉਸਨੇ ਆਹ ਭਰੀ।
ਉਹ ਨੇ ਮੁੜ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ: 'ਐਕਸ-ਟ੍ਰਾ… ਐਕਸਟਰ… ਐਕਸਟਰਾ-ਕੇਲਾ?' ਉਸਨੇ ਚਾਂ-ਚਾਂ ਕਰ ਕੇ ਕਿਹਾ। ਹੇਠਾਂ ਬੈਠਾ ਇੱਕ ਬਾਂਦਰ ਠਠਾ ਮਾਰ ਕੇ ਹੱਸ ਪਿਆ। ਪੋਪੀ ਦੇ ਗਲ੍ਹ ਲਾਲ ਹੋ ਗਏ।
ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਉਹ ਵੱਡੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦੀ ਰਹੀ। 'ਮੈਗਨਿ… ਮੈਗਨਿਪਫ਼… ਮੈਗਨਿਫਿਡਲ…' ਉਹ ਅਖੀਰ ਕਰਦੀ, ਪਰ ਵੱਡੇ ਸ਼ਬਦ ਉਸਦੀ ਚੌਂਚ ਵਿੱਚ ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਤੱਕ ਪੋਪੀ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਈ। 'ਸ਼ਾਇਦ ਮੈਂ ਵੱਡੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਨੰਨੀ ਹਾਂ,' ਉਸਨੇ ਹੌਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ।
ਦਾਦੂ ਤੋਤਾ ਹੌਲੇ ਨਾਲ ਆ ਬੈਠਿਆ। 'ਪੋਪੀ, ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਥੱਕੀ ਹੋਈ ਦਿਸਦੀ ਹੈਂ,' ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ। ਪੋਪੀ ਨੇ ਆਹ ਭਰੀ, 'ਵੱਡੇ ਸ਼ਬਦ ਮੇਰੀ ਚੌਂਚ ਵਿੱਚ ਗੁੰਝਲ ਖਾਂਦੇ ਨੇ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਪਾਂਦੀ।'
ਦਾਦੂ ਮੁਸਕੁਰਾਏ। 'ਵੱਡੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਅਭਿਆਸ ਕਰੀਏ?' ਪੋਪੀ ਨੇ ਸਿਰ ਹਿਲਾਇਆ। 'ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਕ ਨਿੱਕਾ ਟੁੱਕੜਾ ਲਏ,' ਦਾਦੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਸਪੈਕ।'
ਕਈ ਵਾਰ ਪੋਪੀ ਸਹੀ ਕਹਿ ਲੈਂਦੀ, ਕਈ ਵਾਰ ਗਲਤ। ਦਾਦੂ ਉਸਦੀ ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਖਿੜ-ਖਿੜ ਹੱਸੇ, ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਵਿੱਚ ਪੋਪੀ ਵੀ ਹੱਸ ਪਈ। ਹੱਸਦੇ-ਹੱਸਦੇ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਲੱਗਿਆ।
ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਉਹ ਸ਼ਬਦ ਬਣਾਇਆ। ਅਖੀਰ ਪੋਪੀ ਨੇ ਚਹਿਕ ਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਸਪੈਕਟੈਕੁਲਰ!' ਉਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸਾਫ਼ ਸੀ ਤੇ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ।
ਇੱਕ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ ਨਿੱਕਾ ਪੰਛੀ ਉੱਪਰ ਦੇਖ ਕੇ ਕਿਆਰਿਆ, 'ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਐਦਾ ਕਹੋਗੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਉੱਡ ਸਕਾਂ?'
ਪੋਪੀ ਰੁੱਕੀ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਨਵਾਂ ਚਮਕਦਾਰ ਸ਼ਬਦ ਚੀਕ ਸਕਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਹੱਸ ਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਤੂੰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈਂ!' ਨਿੱਕਾ ਪੰਛੀ ਪੰਖ ਹਿਲਾਇਆ ਅਤੇ ਗਰਮ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉੱਡ ਗਿਆ।
ਦਾਦੂ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮੁਸਕੁਰਾਇਆ। 'ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਖਾਸ ਗੱਲ ਕਹੀ,' ਉਹ ਬੋਲੇ। ਪੋਪੀ ਨੇ ਅੱਖਾਂ ਝਪਕਾਈਆਂ। 'ਪਰ ਇਹ ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਛੋਟੇ ਸ਼ਬਦ ਸਨ।'
'ਹਾਂ,' ਦਾਦੂ ਨੇ ਕਿਹਾ। 'ਨਿੱਕੇ ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਕਤਵਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਨੇ।' ਹੁਣ ਪੋਪੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਛੋਟੇ ਸ਼ਬਦ ਬਹਾਦਰ, ਦਿਆਲੂ ਹੁੰਦੇ ਨੇ ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਹੌਂਸਲਾ ਦਿੰਦੇ ਨੇ।
ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਪੋਪੀ ਵੱਡੇ ਦਿਲ ਨਾਲ ਨਿੱਕੇ ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਦੀ ਹੈ: 'ਹੈਲੋ,' 'ਧੰਨਵਾਦ,' 'ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ਼ ਕਰਨਾ,' 'ਤੂੰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈਂ।' ਹੁਣ ਜੰਗਲ ਨਰਮ ਬਹਾਦਰੀ ਅਤੇ ਚਮਕੀਲੀਆਂ ਮੁਸਕਾਨਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦਾ ਹੈ।