ਨਿੱਕੇ ਲਿਓ ਦੀ ਵੱਡੀ ਦਹਾੜ
ਸ਼ੇਰ ਦਾ ਬੱਚਾ ਲਿਓ ਸਿੱਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੱਚੀ ਦਹਾੜ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਤੋਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦਇਆ ਅਤੇ ਹਿੰਮਤ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਲਿਓ ਆਪਣੇ ਪਾਪਾ ਵਾਂਗ ਉੱਚੀ ਦਹਾੜ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਭਿਆਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਿੱਕੀ ਜਿਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਇੱਕ ਮੀਅਰਕੈਟ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਲਿਓ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਦਇਆ ਦਿਖਾਉਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਧੁੱਪਦਾਰ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਬੇਓਬਾਬ ਦਰੱਖਤ ਹੇਠਾਂ, ਲਿਓ ਨਾਮ ਦਾ ਬੱਬਰ ਸ਼ੇਰ ਦਾ ਬੱਚਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਹਨੂੰ ਖੇਡਾਂ ਤੇ ਸਵਾਲ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਸਨ। ਇਕ ਸਵੇਰ ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਪਾਪਾ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਕਦੋਂ ਦਹਾੜਾਂਗਾ?'
ਪਾਪਾ ਲੂਮੋ ਹੱਸ ਪਏ। ਉਹਦੀ ਗੜਗੜਾਉਂਦੀ ਦਹਾੜ ਪੱਤੇ ਕੰਬਾ ਗਈ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਉਡਾ ਦਿੱਤਾ। ਲਿਓ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਵੱਡੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ।
'ਦਹਾੜ ਆਉਣ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ,' ਪਾਪਾ ਹੌਲੇ ਨਾਲ ਕਿਹਾ। 'ਸੱਚੀ ਦਹਾੜ ਤੇਰੇ ਦਿਲ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਸਿਰਫ਼ ਗਲੇ ਤੋਂ ਨਹੀਂ।' ਲਿਓ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੇਟ ਥੱਪਿਆ ਤੇ ਹੱਸ ਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਕੀ ਇਹ ਇੱਥੇ ਲੁਕਦੀ ਹੈ?'
ਪਾਪਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਹੌਲੀ ਜਿਹਾ ਝਟਕਾ ਦਿੱਤਾ। 'ਹਿੰਮਤ, ਦਇਆ ਤੇ ਸਹੀ ਸਮਾਂ ਮਿਲ ਕੇ ਸੱਚੀ ਦਹਾੜ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।' ਲਿਓ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਸਮਝ ਨਾ ਆਈ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ।
ਇਸ ਲਈ ਲਿਓ ਨੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਤਿਤਲੀਆਂ, ਬੱਦਲਾਂ ਅਤੇ ਦਰਿਆ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪਰਤਾਵੇ ਉੱਤੇ ਦਹਾੜਿਆ। ਹਰ ਵਾਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਈਂਘੀ 'ਰਾ-ਆਹ!' ਨਿਕਲਦੀ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਡੱਡੂ ਖਿ ਖਿ ਕਰਕੇ ਹੱਸ ਪਏ।
ਬਾਂਦਰ ਖਿੜ ਖਿੜ ਹੱਸੇ, ਹਾਥੀ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮੁਸਕੁਰਾਏ, ਤੇ ਕੱਚੂਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਧੀਰਜ ਰੱਖੋ।' ਉਸ ਰਾਤ ਲਿਓ ਬਹੁਤ ਨਿੱਕਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। 'ਸ਼ਾਇਦ ਮੈਂ ਕਦੇ ਪਾਪਾ ਵਾਂਗੂੰ ਉੱਚਾ ਨਾ ਦਹਾੜਾਂ,' ਉਹ ਨੇ ਸੁਆਹ ਭਰੀ।
ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ, ਲੰਮੇ ਘਾਹ ਵਿੱਚ ਤੁਰਦਿਆਂ, ਲਿਓ ਨੇ ਇੱਕ ਹੌਲੀ ਜੀ ਕੂੰਕ ਸੁਣੀ। ਉਹ ਥੰਮ ਗਿਆ ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਿਆ। 'ਪਾਪਾ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਝਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਆਉਂਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ?'
ਕਾਂਟਿਆਂ ਭਰੀ ਝਾੜ ਵਿਚ ਇਕ ਛੋਟਾ ਮੀਅਰਕੈਟ ਆਪਣਾ ਪੈਰ ਫਸਾ ਕੇ ਕੰਬ ਰਿਹਾ ਸੀ। 'ਹਾਏ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਜਖ਼ਮੀ ਹੈ!' ਲਿਓ ਨੇ ਹਾਫਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, ਉਸਦਾ ਦਿਲ ਤੇਜ਼ ਧੜਕਿਆ।
ਪਾਪਾ ਨੇ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਵੱਡੇ ਪੈਂਜੇ ਖੁੰਢ ਮਾਰੇ ਬਿਨਾਂ ਅੰਦਰ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕੇ। ਮੀਅਰਕੈਟ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਲਿਓ ਨੇ ਡੂੰਘੀ ਸਾਹ ਲਈ। 'ਮੈਂ ਨਿੱਕਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ!'
ਧਿਆਨ ਨਾਲ, ਲਿਓ ਨੇ ਕੰਟੇ ਕੁਰੇਦ ਕੇ ਪੈਰ ਛੁੱਡਵਾ ਦਿੱਤਾ। ਅਚਾਨਕ ਇੱਕ ਬਾਜ਼ ਦੀ ਛਾਂਵ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਪਰੋਂ ਲੰਘੀ। ਮੀਅਰਕੈਟ ਭੱਜਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸੀ। ਖ਼ਤਰਾ ਬਸ ਨੇੜੇ ਸੀ!
ਲਿਓ ਦੇ ਘੋਡੇ ਕੰਬੇ, ਪਰ ਉਹ ਸਿੱਧਾ ਖੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ। ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਹਿੰਮਤ ਭਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਧੁਨੀ ਕੱਢੀ: 'ਰਾਆਅਹ੍!' ਇਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਬਹਾਦੁਰ ਤੇ ਸੱਚੀ ਸੀ।
ਡਰ ਕੇ ਬਾਜ਼ ਉੱਡ ਗਿਆ। ਪਾਪਾ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਚਮਕ ਉਠੀਆਂ। 'ਇਹ ਸੀ ਅਸਲੀ ਦਹਾੜ, ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ,' ਉਸ ਨੇ ਗਰਵ ਨਾਲ ਲਿਓ ਨੂੰ ਚੁੰਮਦਿਆਂ ਕਿਹਾ।
ਲਿਓ ਨੇ ਸਿੱਖ ਲਿਆ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦਹਾੜ ਸਬ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ; ਉਹ ਪਿਆਰ ਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਦੋਸਤ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹੋ।
ਹਰ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ 'ਤੇ ਸਵਾਨਾ 'ਤੇ ਦੋ ਦਹਾੜਾਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਨੇ—ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਤੇ ਗੂੰਜਦਾਰ, ਦੂਜੀ ਨਿੱਕੀ ਪਰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ।