ਖਾਲੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹੋਰ ਵੀ ਖਾਸ ਬਣਿਆ ਡੱਬਾ

ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖਾਲੀ ਡੱਬਾ ਡੱਗੂ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਨਾਲ ਕਦੇ ਰਾਕਟ, ਕਦੇ ਬੇਕਰੀ, ਕਦੇ ਟ੍ਰੇਨ ਤੇ ਕਦੇ ਗੁਪਤ ਗੁਫ਼ਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਿੱਠੀ ਕਹਾਣੀ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਖਾਲੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਵੱਡੇ ਸਾਹਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਡੱਗੂ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਡਿਲਿਵਰੀ ਡੱਬਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਦਰ ਨਵਾਂ ਕਿਚਨ ਮਿਕਸਰ ਹੈ, ਪਰ ਡੱਗੂ ਲਈ ਅਸਲ ਖਜ਼ਾਨਾ ਤਾਂ ਖਾਲੀ ਡੱਬਾ ਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਲਿਵਿੰਗ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾ ਕੇ ਕਲਪਨਾ ਨਾਲ ਨਵੀਆਂ ਦੁਨੀਆਂ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—ਪੈਂਸਿਲ, ਕਾਗਜ਼ ਦੇ ਕੱਪ ਤੇ ਕ੍ਰੇਅਨ ਨਾਲ ਉਹ ਡੱਬਾ ਰਾਕਟ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਉਹੀ ਡੱਬਾ ਬੇਕਰੀ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪੱਤੇ ਕੂਕੀਜ਼ ਤੇ ਫੁੱਲ ਮੈਨਗੋ ਕੇਕ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਟ੍ਰੇਨ ਬਣ ਕੇ ਦਾਦੀ ਦੇ ਘਰ ਤੱਕ ਦੌੜਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤ, ਗਰਮਾਹਟ ਭਰੀ ਗੁਫ਼ਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਲਪਨਾ ਸਧਾਰਨ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਜੀਬੋ-ਗਰੀਬ, ਖੁਸ਼ਗਵਾਰ ਸਾਹਸਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਚਮਕਦਾਰ ਦੁਪਹਿਰ ਨੂੰ ਡੱਗੂ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ 'ਤੇ ਇਕ ਵੱਡਾ ਡਿਲਿਵਰੀ ਡੱਬਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਾਂ ਤੋਹਫਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ! ਡੱਗੂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਡੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। 'ਅੰਮਾ, ਅੰਦਰ ਕੀ ਸੁਹਣਾ ਹੋਵੇਗਾ?' ਉਹ ਉਛਲਦੇ ਹੋਏ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ।

ਦੋਸਤਾਨਾ ਡਿਲਿਵਰੀ ਅੰਕਲ ਡੱਬੇ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਰੱਖ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਅੰਮਾ ਹੱਸ ਕੇ ਕਹਿੰਦੀ, 'ਕੋਈ ਜਾਦੂ ਨਹੀਂ, ਬੇਟਾ। ਇਸ ਵਿਚ ਨਵਾਂ ਕਿਚਨ ਮਿਕਸਰ ਹੈ।' ਡੱਗੂ ਖਿੜ ਕੇ ਹੱਸਦਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਮਨ ਮਿਕਸਰ ਨਹੀਂ, ਖਾਲੀ ਡੱਬੇ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਅੰਮਾ ਜਦੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਮਿਕਸਰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦੀ ਹੈ, ਕਾਗਜ਼ ਖੜਖੜਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਡੱਗੂ ਗੈਜਿਟ ਵੱਲ ਦੇਖਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੌਲੇ ਨਾਲ ਡੱਬੇ ਨੂੰ थपਥਪਾ ਕੇ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, 'ਕੀ ਮੈਂ ਇਹ ਡੱਬਾ ਰੱਖ ਲੇਵਾਂ?' ਅੰਮਾ ਉਸਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵੇਖ ਕੇ ਸਿਰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਜੀ ਦੇਂਦੀ ਹੈ।

ਡੱਗੂ ਡੱਬੇ ਨੂੰ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦੀ ਗੱਡੀ ਵਾਂਗ ਧੱਕ ਕੇ ਲਿਵਿੰਗ ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਮਾ ਮੁਸਕੁਰਾਂਦੀ ਹੈ, 'ਖੇਡ ਲੈ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਸਾਫ਼ ਕਰੀਂ।' ਡੱਬਾ ਦਰੀ 'ਤੇ ਧੱਪ ਕਰਕੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਡੱਗੂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਰੋਮਾਂਚਕ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦੌੜ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਡੱਗੂ ਡੱਬੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ ਤੇ ਚੁੱਪ ਚਾਪ ਸੋਚਦਾ ਹੈ। ਪੈਂਸਿਲ ਨਾਲ ਉਹ ਗੋਲ ਖਿੜਕੀ ਖਿੱਚਦਾ ਤੇ ਕੱਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਧੂਪ ਅੰਦਰ ਚਮਕਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਹੌਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ: 'ਇਹ ਡੱਬਾ ਉੱਡ ਸਕਦਾ ਹੈ!'

ਉਹ ਦੋ ਕਾਗਜ਼ ਦੇ ਕੱਪ ਪਾਸਿਆਂ 'ਤੇ ਟੇਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਉਸਦੇ ਇੰਜਣ ਹਨ। ਕ੍ਰੇਅਨ ਨਾਲ ਖਿੱਚੀ ਰੇਖਾ ਕੰਟਰੋਲ ਪੈਨਲ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲੰਬਾ ਖੜ੍ਹ ਕੇ ਡੱਗੂ ਘੁਸ਼ਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, 'ਇਹ ਮੇਰਾ ਰਾਕਟ ਹੈ!'

'ਤਿੰਨ… ਦੋ… ਇੱਕ… ਉੱਡਾਨ!' ਉਹ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਚੀਕਦਾ ਹੈ। ਕਾਰਡਬੋਰਡ ਰਾਕਟ ਚੰਦਰਮਾ ਲੰਘਦਾ, ਲਾਲ ਮੰਗਲ 'ਤੇ ਸੂੰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਿਰ ਉਸਦੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਲੱਡੂਆਂ ਦੇ ਬਣੇ ਗ੍ਰਹਿ 'ਤੇ ਲੈਂਡ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਲੱਡੂ ਸ਼ਹਦ ਵਾਂਗ ਘੁਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡੱਗੂ ਮੁੜ ਡੱਬੇ ਵੱਲ ਤੱਕਦਾ ਹੈ। 'ਹੂੰ, ਰਾਕਟ ਨੂੰ ਵੀ ਆਰਾਮ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ,' ਉਹ ਖਿੜ ਖਿੜਾ ਕੇ ਕਹਿੰਦਾ। 'ਹੁਣ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਬੇਕਰੀ ਹੈਂ!' ਉਹ ਡੱਬੇ ਨੂੰ ਦੁਕਾਨ ਦੇ ਕਾਊਂਟਰ ਵਾਂਗ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਰਸ਼ 'ਤੇ ਕਲਪਨਾ ਵਾਲਾ ਆਟਾ ਛਿੜਕਦਾ ਹੈ।

ਪੱਤੇ ਕਰਕਰੇ ਕੂਕੀਜ਼ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਨਿੱਘੇ ਕੰਕੜ ਚੋਕਲੇਟ ਕਪਕੇਕ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਚਮਕੀਲਾ ਪੀਲਾ ਫੁੱਲ ਮੈਨਗੋ ਕੇਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਮਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਲੰਘਦੀ ਹੈ। 'ਅੱਜ ਕਿਹੜੀ ਮਿਠਾਸ ਮਹਿਕ ਰਹੀ ਏ, ਸ਼ੈਫ?' ਉਹ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ।

'ਤਾਜ਼ੇ ਕੇਕ ਵਿਕਰੀ ਲਈ ਤਿਆਰ!' ਡੱਗੂ ਆਵਾਜ਼ ਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। 'ਕੀਮਤ: ਹਰ ਕੇਕ ਦੀ ਇੱਕ ਚਮਕੀਲੀ ਬਟਨ।' ਅੰਮਾ ਦੋ ਬਟਨ ਦੇ ਕੇ ਕੇਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਮਿਠਾਈਆਂ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।

ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਸੰਤਰੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਚਮਕਦੀ ਹੈ। ਡੱਗੂ ਡੱਬੇ ਨੂੰ ਇਕ ਪਾਸੇ ਟਿੱਕਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਟੈੱਡੀ ਬੀਅਰ, ਇਕ ਚੱਪਲ ਇੰਜਣ ਅਤੇ ਨਿੱਕੀ ਲਾਲ ਕਾਰ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾਉਂਦਾ ਹੈ। 'ਸਭ ਸਵਾਰ ਹੋ ਜਾਓ! ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਟ੍ਰੇਨ ਹੈ!' ਉਹ ਸਿੱਟੀ ਵਾਂਗ ਤੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

'ਅਗਲਾ ਸਟਾਪ, ਦਾਦੀ ਦਾ ਘਰ!' ਟ੍ਰੇਨ ਡੱਗੂ ਦੇ ਖਿਆਲਾਂ ਦੇ ਪੁਲਾਂ, ਦਰਿਆਵਾਂ ਤੇ ਹਰੇ-ਭਰੇ ਜੰਗਲਾਂ 'ਤੇ ਖੜਖੜਾਉਂਦੀ ਲੰਘਦੀ ਹੈ। ਟੈੱਡੀ ਖਿੜਕੀ ਤੋਂ ਹੱਥ ਹਿਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਚੱਪਲ ਇੰਜਣ ਧੂੰਧਾਂ ਛੱਡਦਾ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ।

ਰਾਤ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਸੁੱਤੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਡੱਗੂ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਇਕ ਨਰਮ ਤਕੀਆ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਮਨਪਸੰਦ ਕਹਾਣੀ ਕਿਤਾਬ ਵੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹੌਲੇ ਨਾਲ ਕੰਬਲ ਉੱਤੇ ਪਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਰੌਲਾ ਕਰਦੀ ਟ੍ਰੇਨ ਹੁਣ ਸ਼ਾਂਤ, ਗਰਮਾਹਟ ਭਰਾ ਘੋਸਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਹੌਲੇ ਨਾਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, 'ਇਹ ਮੇਰੀ ਗੁਪਤ ਗੁਫ਼ਾ ਹੈ।' ਬਾਹਰ ਕਮਰਾ ਚੁੱਪ ਹੈ। ਅੰਮਾ ਫਲੈਪ ਚੁੱਕ ਕੇ ਝਾਕਦੀ ਹੈ। 'ਕੀ ਅੱਜ ਰਾਤ ਯਾਤਰੀ ਆਪਣੀ ਗੁਫ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤੇਗਾ?' ਉਹ ਧੀਮੇ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ।

ਡੱਗੂ ਸਿਰ ਹਿਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। 'ਗੁਫ਼ਾ ਸਿਰਫ਼ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਹੈ।' ਉਹ ਕਿਤਾਬ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਤੱਕ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਲਕਾਂ ਸੁੱਤੀਆਂ ਪਰਦਿਆਂ ਵਾਂਗ ਢਲਕਣ ਨਾ ਲੱਗ ਪੈਂ।

ਇੱਕ ਜਾਦੂਈ ਦਿਨ, ਇਸ ਡੱਬੇ ਨੇ ਰਾਕਟ, ਬੇਕਰੀ, ਟ੍ਰੇਨ ਅਤੇ ਗੁਫ਼ਾ ਬਣਾਈ। ਡੱਗੂ ਕਾਰਡਬੋਰਡ ਨੂੰ ਹੌਲੇ ਨਾਲ थपਥਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। 'ਖਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ,' ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਅੰਮਾ ਉਸ ਦਾ ਮੱਥਾ ਚੂੰਮਦੀ ਹੈ। 'ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਸੱਚ ਹੈ,' ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ। 'ਤੇਰੀ ਕਲਪਨਾ ਛਲਕਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।' ਉਹ ਬੱਤੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜਦਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਫਰ—ਸਪਨਿਆਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ—ਡੱਗੂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।